Home /
Blog /
Democratie via een app?!

Democratie via een app?!

vrijdag 6 februari 2015
 
 


Democratie via een app?!

Technologie 1Hoe kunnen we de 21ste eeuw typeren? In ieder geval kunnen we stellen dat het een tijdperk is van informatie. De informatie technologie heeft in een hele korte tijd grote sprongen gemaakt. Door technologie is onze communicatie wereldwijd. De wereld is geworden tot een ‘global village’. Technologie heeft bovendien grote impact op onze beleving.

Er is geen nieuwsbericht meer zonder dat we daar ook een beeld bij krijgen. We weten meer en we zien meer. De vraag is hoe technologie zich verhoud tot hoe wij democratie beleven.  

Ik kies niet, ik demonstreer!

Voor de beantwoording van die vraag nemen we een uitstapje naar Argentinië. In Buenos Aires worden jaarlijks stadsverkiezingen gehouden. Pia Mancini, woonachtig in Buenos Aires en oprichtster van DemocracyOS, heeft een uitgesproken mening over die stadsverkiezingen: ‘We are 21st-century citizens, doing our very best to interact with 19th century designed institutions that are based on an information technology of the 15th century.’ Zij ziet in dat door technologie onze relatie met de overheid anders is geworden. 

Kijken we naar de Nederlandse verkiezingen op decentraal niveau dan zien we dat gemiddeld genomen slechts de helft van de mensen in een bepaalde gemeente het nut inziet van verkiezingen. De opkomst bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2014, was 53,8%. In de Nota inzake de ‘doe-democratie’, uitgegeven door het Ministerie van Binnenlandse Zaken gepubliceerd in juni 2013, wordt door het Ministerie geconcludeerd dat de burger zich steeds meer buiten de wegen van de volksvertegenwoordiging om beweegt. De burger initieert zelf. Concrete zaken binnen het publieke domein worden door de burger zelf opgepakt of tezamen met publieke instanties. ‘Deze werkwijze past volledig in de netwerksamenleving van de 21e eeuw’, aldus de Nota. Ook het Ministerie erkent dus dat onze relatie met de overheid anders is geworden.

Waarom is die relatie anders? Pia Mancini zegt hierover treffend, dat terwijl de communicatie tussen mensen onderling sterk is verbeterd, de dialoog met de overheid is verslechterd. De relatie met de overheid is anders geworden in die zin dat onze relatie met de overheid is verslechterd. Technologie biedt mogelijkheden om die relatie te verbeteren. Dit ziet Pia Mancini als geen ander in.

DemocracyOS

Het viel Pia Mancini op dat ondanks het feit dat haar stadsgenoten stemrecht hebben, de inwoners van Buenos Aires zich steeds vaker genoodzaakt voelen de straat op te gaan. Wat maakt een goede demonstratie? Het met elkaar in contact staan. Waarbij de elementen netwerk en sociaal leiderschap cruciaal zijn. 

Generatiegenoten zijn ontzettend goed geworden in het gebruik van technologie om demonstraties te bewerkstelligen. Pia Mancini dacht vervolgens een stap verder. Zij stelde zich de vraag; kunnen we technologie gebruiken om een bijdrage te leveren aan besluitvorming en zo consensus met elkaar te bereiken?

Die gedachte zette Pia Mancini aan tot de ontwikkeling van de applicatie DemocracyOS. DemocracyOS is een open-source applicatie bedoeld als brug tussen burgers en volksvertegenwoordigers. De applicatie stelt je in staat om over een bepaalde kwestie te stemmen. Je stemt, hoe jij zou willen dat een volksvertegenwoordiger stemt. Idyllisch zou zijn dat een volksvertegenwoordiger deze stem opvolgt. In ieder geval kan er gemakkelijk een vergelijking worden getrokken tussen hoe een volksvertegenwoordiger heeft gestemd en hoe jij als kiezer zou willen dat een volksvertegenwoordiger stemt.

El partido de La Red

In eerste instantie bood Pia Mancini haar applicatie aan de grote partijen in Buenos Aires. Ze kreeg nul op rekest. De grote partijen vonden haar naïef. Ze ontdekte dat het verbeteren van de communicatie tussen politici en het electoraat een uitdaging is die niet alleen technologisch van aard is. Het verbeteren van de communicatie tussen politici en het electoraat is een uitdaging is die ook cultureel van aard is. Politieke partijen bewegen zich namelijk in een andere wereld. Een wereld met een eigen taal, wetten en regels. Mancini respecteerde de politieke arena als democratische pijler. Ze begreep ook wat zij moest doen om DemocracyOS richting en lichaam te geven. Daarom richtte zij de politieke partij El Partido de la Red, vrij vertaald The Net Party, op. Het bleef niet alleen bij oprichting. Twee maanden later deed zij mee aan de stadsverkiezingen van Buenos Aires in augustus 2013. Met als doel: het bemachtigen van een zetel in het Congress. In het verkiezingsprogramma van El Partido de la Red stond één uitganspunt centraal. Eenmaal in Congress, stemmen partijleden over elk onderwerp zoals stadsgenoten dit via DemocracyOS aangeven.

Uiteindelijk wist Pia Mancini met haar partij geen zetel te bemachtigen in Congress. Maar een signaal van de inwoners van Buenos Aires kreeg ze wel. El Partido de La Red wist alsnog 22.000 stemmen te bemachtigen. Dat was 1,2% van de totale stemmen. De partij eindigde als tweede onder de lokale partijen. Niet slechts voor een politieke partij die toen twee maanden oud was. Het Congress pikte dit signaal op. Slechts een maand later werd DemocracyOS gebruikt om de wens van de inwoners van Buenos Aires te horen over twee belangrijke punten van wetgeving. Wetgeving over stadsvervoer en wetgeving over de inrichting van openbare ruimte.

Stel je besluitvorming voor over het al dan niet bouwen van sociale huurwoningen in de stad waar je woont. Hoe fantastisch zou het zijn als je daar middels een applicatie direct van op de hoogte bent en door een simpele druk op de knop kan laten weten of jij daar een voorstander van bent.

Conclusie

Wereldwijd zijn er in ieder geval steeds meer mensen met dezelfde opvatting. Steeds meer mensen zien in dat technologie kan worden gebruikt om onze democratie te verbeteren. Zo zegt Gavin Newsom, oud-burgemeester van San Francisco: ‘Technologie heeft ons overheidssysteem irrelevant gemaakt, dus nu moet de overheid technologie omarmen om zichzelf te repareren.’ Marshall McLuhan, Canadees filosoof en wetenschapper, zegt over politiek: ‘politics is solving today’s problems with yesterday’s tools.’

In sommige landen wordt woord bij daad gevoegd. We zagen net dat in Buenos Aires DemocracyOS wordt gebruikt om de wens van haar inwoners te horen.
In juni 2014 is er in Rusland gebruik gemaakt van de applicatie Active Citizens om te stemmen over een kwestie t.a.v. ruimtelijke ordening.
In Nederland is er in 2012 al een bijeenkomst gehouden over het gebruik van applicaties voor een transparantere Tweede Kamer.

Het is in ieder geval duidelijk dat technologie op het gebied van democratie nog een grote slag kan slaan. Pia Mancini heeft, met de ontwikkeling van haar applicatie DemocracyOS en de oprichting van haar politieke partij, laten zien dat de grote slag op korte termijn kan gebeuren. Op korte termijn, omdat niet het hele politieke stelsel hoeft te worden omgegooid. Het gebruik van technologie kan onze democratie transformeren. Pia Mancini zegt treffend: ‘Our political system can be transformed, and not by subverting it, not by destroying it, but by rewiring it with the tools that Internet affords us now.’

Terug naar overzicht
 
 
Terug naar overzicht

Heb je nog vragen?

Je kunt ons bellen
Telefoon:
020 - 5300500
... of we bellen jou
of je mailt ons